Postój zakładu zimą wymaga decyzji, czy instalację chłodzenia procesu utrzymujesz w ruchu, czy ją opróżniasz. Zabezpieczenie instalacji chłodniczej na zimę obejmuje przy tym nie tylko chiller, ale też rurociągi, pompy, wymienniki i odbiorniki na halach. Poniżej znajdziesz harmonogram czynności przed postojem, w jego trakcie i przy rozruchu. Zadzwoń: +48 501 179 381, pracujemy w całej Polsce.
Zimowanie instalacji wody lodowej, opróżnianie instalacji na zimę i uruchomienie chillera po postoju opisujemy jako etapy jednego planu na postój zakładu zimą.
Spis treści:
Postój zakładu zimą: trzy warianty zabezpieczenia
Zanim rozpiszesz harmonogram, wybierz wariant. Od niego zależy, co robisz z instalacją w ostatnim dniu produkcji.
- Obieg utrzymany: chiller pracuje w trybie ochrony, pompa krąży, a zakład ma zasilanie i nadzór przez cały postój.
- Obieg zatrzymany na glikolu: instalacja stoi napełniona roztworem o stężeniu dobranym do temperatury zewnętrznej, zasilanie grzałek pozostaje włączone.
- Opróżnienie: spuszczasz wodę i przedmuchujesz rurociągi oraz odbiorniki, bo zakład nie zapewnia zasilania ani ogrzewania hal.
Wariant pierwszy jest najprostszy w rozruchu, natomiast wymaga energii i kogoś, kto zareaguje na alarm. Drugi ma sens tylko wtedy, gdy stężenie glikolu w instalacji zmierzysz, zamiast odczytać je z dokumentacji sprzed lat. Trzeci chroni przed mrozem w każdych warunkach, jednak wymaga starannego spuszczenia wody z każdego zagłębienia. Krótka przerwa w produkcji zimą, na przykład dwutygodniowa, częściej kończy się wyborem obiegu utrzymanego. Zatrzymanie zakładu na zimę na kilka miesięcy przemawia z kolei za opróżnieniem.
Na decyzję wpływa też to, co stoi na zewnątrz. Chiller i dry cooler na dachu, rurociąg po estakadzie oraz zasobnik przy ścianie hali zamarzają jako pierwsze. Odbiorniki w ogrzewanej hali można zwykle zostawić napełnione, o ile ogrzewanie hali faktycznie działa przez cały postój zakładu zimą.
Dwa tygodnie przed postojem: pomiary i decyzje
Przygotowanie instalacji do zimy zaczynamy wcześniej, ponieważ część ustaleń wymaga zakupów albo serwisu. Zimowa przerwa technologiczna ma zwykle znany termin, więc nie ma powodu robić wszystkiego w ostatnim dniu.
- Zmierz stężenie glikolu refraktometrem w kilku punktach instalacji, bo dolewki wody przez sezon rozcieńczają roztwór.
- Sprawdź, które odcinki biegną przez nieogrzewane pomieszczenia, i oznacz je na schemacie.
- Ustal z utrzymaniem ruchu, czy w czasie postoju będzie zasilanie, ogrzewanie hal i obchody.
- Zweryfikuj grzałki karteru sprężarek, grzałki parownika i kable grzejne na rurociągach zewnętrznych.
- Przetestuj alarm przeciwzamrożeniowy i powiadomienia ze sterownika.
- Zaplanuj przegląd filtrów siatkowych i odpowietrzników, bo osad zebrany przez sezon zostaje w nich na zimę.
Jeśli pomiar pokaże zbyt niskie stężenie, masz czas na korektę. Zasady doboru opisaliśmy w artykule o tym, ile procent glikolu dać do instalacji chłodniczej. Zbyt niskie stężenie to najczęstsza przyczyna pękniętych wymienników, które widzimy po zimie.
Zabezpieczenie instalacji chłodniczej na zimę warto też spisać jako listę z nazwiskami. Dzięki temu w ostatnim dniu produkcji nikt nie szuka, kto zamyka zawory na estakadzie.
Ostatnia zmiana: zabezpieczenie instalacji chłodniczej na zimę
Ostatni dzień produkcji dzielimy na dwie części: źródło chłodu z rurociągami oraz odbiorniki na halach.
Źródło chłodu i rurociągi
Przy obiegu utrzymanym przełącz chiller w tryb ochrony przeciwzamrożeniowej i zostaw pompę w pracy ciągłej lub cyklicznej według sterownika. Przy opróżnianiu zamknij zawory odcinające, otwórz spusty w najniższych punktach i odpowietrzniki w najwyższych, a potem przedmuchaj odcinki sprężonym powietrzem. Opróżnianie instalacji na zimę kończy się dopiero wtedy, gdy z każdego spustu przestaje lecieć woda, ponieważ zalegająca resztka w syfonie rurociągu zamarza tak samo jak pełna rura.
Nie wyłączaj zasilania chillera z opróżnioną instalacją. Grzałka karteru sprężarki ma pracować przez całą zimę, bo chroni olej przed rozpuszczaniem czynnika. Zabezpiecz też pompy: zamknij armaturę, a przy opróżnieniu spuść wodę z korpusu.
Odbiorniki procesowe
Formy wtryskowe, wymienniki przy maszynach i termostaty mają własne kanały i zbiorniki, które nie opróżniają się grawitacyjnie. Każdy taki odbiornik przedmuchaj osobno i zostaw otwarty. Zimowanie instalacji wody lodowej bez odbiorników to połowa pracy, bo pęknięta forma kosztuje więcej niż pęknięta rura. Spuszczenie wody z instalacji głównej nie opróżnia bowiem wężownicy w termostacie ani kanałów formy.
Postój zakładu zimą: obchody co dwa tygodnie
Stojąca instalacja wymaga mniej uwagi niż pracująca, ale nie zera uwagi. Zimowanie układu chłodzenia bez obchodów kończy się czasem zamarzniętym odcinkiem, o którym nikt nie wiedział. Grundfos w zaleceniach dla okresu ograniczonej pracy radzi obracać wały pomp i innych maszyn wirujących co dwa tygodnie, a przy dłuższych wyłączeniach co miesiąc, żeby łożyska pozostały pokryte smarem. Źródło: Grundfos, instrukcje rozruchu i konserwacji przy ograniczonej pracy.
- Co dwa tygodnie obróć ręcznie wały pomp i sprawdź, czy obracają się lekko.
- Przy obiegu utrzymanym odczytaj temperaturę wody, ciśnienie i stan alarmów ze sterownika.
- Przy opróżnieniu sprawdź, czy spusty i odpowietrzniki pozostały otwarte i czy nikt ich nie zamknął.
- Skontroluj kable grzejne i grzałki, zwłaszcza po zaniku zasilania.
- Obejrzyj izolację na zewnątrz po opadach śniegu i wietrze.
Zanik zasilania w czasie postoju to osobny temat. Przy obiegu utrzymanym pompa staje, a woda w zewnętrznym odcinku zaczyna stygnąć od razu. Dlatego sterownik powinien wysyłać powiadomienie o braku zasilania, a ktoś z zakładu powinien je odebrać. Wskazówki dla takich sytuacji zebraliśmy w tekście o tym, jak zapobiec zamarzaniu układów chłodzenia.
Uruchomienie chillera po postoju: harmonogram rozruchu
Uruchomienie chillera po postoju planujemy na dzień przed startem produkcji, nie na poranek pierwszej zmiany. Instalacja po opróżnieniu potrzebuje czasu na napełnienie, odpowietrzenie i stabilizację. Zimowanie instalacji wody lodowej kończy się więc dopiero po tym rozruchu, a nie w chwili otwarcia bramy zakładu.
- Zamknij spusty, napełnij instalację przez filtr i odpowietrz najwyższe punkty oraz odbiorniki.
- Sprawdź ciśnienie statyczne i szczelność połączeń, które rozkręcałeś przy opróżnianiu.
- Uruchom pompę bez chillera i obserwuj przepływ, bo zapowietrzona instalacja nie da chillerowi warunków do startu.
- Załącz chiller dopiero po odpowietrzeniu i po czasie podgrzewania oleju w karterze według producenta.
- Porównaj temperatury zasilania i powrotu oraz ciśnienia z zapisem sprzed postoju.
Objawy zapowietrzenia po napełnieniu, takie jak szum w rurach i skaczące ciśnienie, opisujemy w artykule o zapowietrzonej instalacji wody lodowej. Pełną procedurę rozruchu znajdziesz z kolei w tekście o tym, jak bezpiecznie uruchomić system chłodniczy po zimowym postoju.
Rozruch chillera po przerwie kończy się zapisem parametrów do porównania przy kolejnym postoju. Jeśli postój zakładu zimą trwał kilka tygodni, pierwszy dzień produkcji prowadź przy obserwacji odbiorników. Nieszczelność formy albo wymiennika pokazuje się zwykle dopiero pod ciśnieniem roboczym i przy pełnym przepływie.
Pytania i odpowiedzi
Czy lepiej opróżnić instalację, czy zostawić ją na glikolu?
Zależy od zasilania i nadzoru. Przy zakładzie zamkniętym, bez ogrzewania i bez obchodów, opróżnianie instalacji na zimę jest bezpieczniejsze. Gdy ktoś pilnuje obiektu, a stężenie glikolu zmierzyłeś i wystarcza, instalacja może zostać napełniona.
Czy wyłączyć chiller z prądu na czas postoju?
Nie. Grzałka karteru sprężarki powinna pracować, a sterownik powinien mieć zasilanie, żeby ochrona przeciwzamrożeniowa i powiadomienia działały. Wyłącz tylko to, co producent wskazuje w instrukcji dla dłuższego postoju.
Jak sprawdzić, czy forma wtryskowa jest pusta?
Przedmuchaj każdy obwód formy sprężonym powietrzem od strony zasilania i obserwuj wylot. Gdy przestaje wylatywać woda, zostaw przyłącza otwarte. Przy formach z wieloma obwodami prowadź listę, żeby żadnego nie pominąć.
Ile trwa uruchomienie chillera po postoju?
Przy instalacji napełnionej zwykle kilka godzin, głównie na podgrzanie oleju i kontrolę parametrów. Przy instalacji opróżnionej licz pełny dzień na napełnienie, odpowietrzenie i próbę. Duże instalacje z wieloma odbiornikami potrzebują więcej czasu.
Co zrobić, gdy po postoju chiller zgłasza alarm przepływu?
Najczęściej winne jest powietrze albo zamknięty zawór, który ktoś zamknął przy opróżnianiu. Sprawdź pozycję armatury, odpowietrz instalację i dopiero potem szukaj usterki czujnika przepływu lub pompy.
Zaplanuj postój z nami
Przed telefonem przygotuj:
- Termin postoju, planowaną długość i informację o zasilaniu oraz ogrzewaniu hal w tym czasie.
- Schemat instalacji albo listę odcinków zewnętrznych i odbiorników na halach.
- Rodzaj medium (woda, glikol) i ostatni znany wynik pomiaru stężenia.
- Markę i model chillera oraz pomp wraz z informacją o grzałkach i kablach grzejnych.
Zadzwoń: +48 501 179 381, napisz na info@coolingflow.pl albo użyj formularza na stronie. Pracujemy od poniedziałku do czwartku w godzinach 9:00 do 15:00, a w piątki od 9:00 do 17:00. Działamy na terenie całej Polski.
