Rooftop czy centrala z agregatem: o wyborze decyduje proces w hali, a nie katalog. Rooftop wygrywa prostotą montażu na dachu. Z kolei centrala z agregatem skraplającym albo chłodzenie wodą lodową dają więcej kontroli nad powietrzem.
Klimatyzacja hali produkcyjnej i ogrzewanie hali to dwa zadania, które trzeba policzyć razem. Pomagamy wybrać po oględzinach obiektu. Zadzwoń: +48 501 179 381, działamy na terenie całej Polski.
Spis treści:
Rooftop czy centrala: czym się różnią
Rooftop to monoblok dachowy. W jednej obudowie mieści wentylatory, filtry, sekcję chłodniczą i zwykle nagrzewnicę. Sprężarki, skraplacz i parownik pracują na fabrycznie połączonym obiegu. Dlatego na obiekcie zostaje rama dachowa, kanały, zasilanie i ewentualnie przyłącze gazu.
Centrala wentylacyjna to z kolei urządzenie składane z sekcji. Chłodnicę zasila osobne źródło chłodu. Może to być agregat skraplający z chłodnicą freonową albo chiller z chłodnicą wodną. Nagrzewnica bierze zwykle ciepło z kotłowni, sieci ciepłowniczej albo pompy ciepła. W efekcie każdy element dobierasz osobno do potrzeb hali. Monoblok dachowy czy centrala to więc także pytanie, ile instalacji chcesz mieć w budynku.
Ważna jest też droga czynnika. W rooftopie obieg zamyka się w obudowie na dachu. Przy centrali z agregatem skraplającym rury czynnika biegną natomiast do budynku, więc punktów do kontroli szczelności jest więcej. Chłodzenie wodą lodową przenosi z kolei do hali tylko wodę albo glikol.
Ta różnica ma skutki na lata. Rooftop to jedno urządzenie i jeden serwis. Centrala z agregatem to kilka urządzeń, ale też większa swoboda przy rozbudowie zakładu. Szerzej o drugim wariancie piszemy w tekście o agregacie skraplającym do centrali wentylacyjnej.
Porównanie obu rozwiązań w tabeli
Tabela zbiera kryteria, o które inwestorzy pytają nas najczęściej. To jednak uproszczenie, bo konkretne modele potrafią się mocno różnić. Rooftop czy centrala wypadają w niej różnie, zależnie od kryterium.
| Kryterium | Rooftop | Centrala z agregatem |
|---|---|---|
| Miejsce montażu | Dach, na ramie dachowej | Maszynownia, antresola albo dach |
| Instalacje w hali | Tylko kanały i zasilanie | Kanały, rury czynnika lub wody, automatyka |
| Ogrzewanie hali | Nagrzewnica gazowa albo pompa ciepła | Nagrzewnica wodna z dowolnego źródła |
| Kontrola wilgotności | Ograniczona | Możliwe osuszanie i nawilżanie |
| Odzysk ciepła | Zależy od wersji | Wymiennik krzyżowy, obrotowy lub glikolowy |
| Montaż | Krótszy, mniej prac w hali | Dłuższy, więcej branż na budowie |
| Serwis | Na dachu, także zimą | Część urządzeń w środku budynku |
Z tabeli wynika prosta zasada. Im prostszy proces i mniej wymagań co do powietrza, tym mocniejsze argumenty za rooftopem. Wiersz o serwisie czytaj jednak razem z sekcją o zimie, bo tam różnice widać najmocniej.
Kiedy rooftop sprawdza się lepiej
Rooftop dobrze pasuje do hali o jednorodnej przestrzeni. Mowa na przykład o magazynie, montowni albo hali z lekką produkcją. Klimatyzacja hali produkcyjnej sprowadza się tam do temperatury i wymiany powietrza. Ponadto dach ma zwykle nośność i miejsce na kilka jednostek.
- Hala nie ma kotłowni ani wolnego źródła ciepła.
- Inwestor chce ograniczyć prace instalacyjne wewnątrz budynku.
- Kilka mniejszych jednostek daje podział na strefy i rezerwę.
- Proces nie wymaga stałej wilgotności ani wysokiej klasy filtracji.
- Montaż musi zmieścić się w krótkim postoju zakładu.
Wybór systemu dla hali zaczynamy jednak od bilansu ciepła. Maszyny, oświetlenie i ludzie oddają ciepło, które latem trzeba usunąć. Zimą te same zyski zmniejszają zapotrzebowanie na grzanie. Przy dużych zyskach rooftop czy centrala muszą zatem przede wszystkim chłodzić, także wiosną i jesienią.
Rooftop ma też słabsze strony. Przy pompie ciepła moc grzewcza spada wraz z temperaturą zewnętrzną. Nagrzewnica gazowa wymaga z kolei przyłącza gazu i przeglądów palnika. O pracy takiej jednostki w mrozy piszemy w tekście o tym, jak działa rooftop w hali produkcyjnej zimą.
Kiedy wybrać centralę z agregatem
Centrala z agregatem skraplającym albo z chillerem wygrywa tam, gdzie proces stawia warunki. Chodzi na przykład o lakiernię, pakowanie żywności albo produkcję z dużą emisją wilgoci. W takich halach liczy się nie tylko temperatura, ale też wilgotność i czystość powietrza. Pytanie rooftop czy centrala rozstrzyga tu zwykle sam proces.
Drugi argument to istniejąca infrastruktura. Jeśli zakład ma chiller procesowy, chłodzenie wodą lodową może zasilić także chłodnicę centrali. Podobnie ogrzewanie hali może korzystać z kotłowni albo z ciepła odpadowego. Wtedy nie dokładasz kolejnego źródła na dachu, tylko lepiej wykorzystujesz to, co już pracuje.
Trzeci argument to rozbudowa. Centrala z agregatem skraplającym pozwala później dołożyć sekcję, zmienić filtrację albo przebudować kanały. Rooftop jest pod tym względem sztywniejszy, ponieważ jego parametry ustalił producent. Poza tym przy długich kanałach centrala ma zwykle większy zapas sprężu wentylatora. Opis różnych rozwiązań chłodzenia hal znajdziesz w poradniku o chłodzeniu hali produkcyjnej.
Centrala wymaga jednak miejsca i dokładniejszego projektu. Rury czynnika albo wody, zabezpieczenie nagrzewnicy przed zamarznięciem i automatyka to dodatkowe punkty do kontroli. Dlatego wybór warto oprzeć na danych z obiektu, a nie na samym katalogu.
Zima i serwis zmieniają rachunek
Koszt systemu to nie tylko zakup i montaż. Liczą się też energia, przeglądy i czas postoju przy awarii. Klimatyzacja hali produkcyjnej pracuje latem, ale ogrzewanie hali działa przez wiele miesięcy w roku. Właśnie zimowy tryb pracy często przesądza o rachunku.
Rooftop serwisujemy na dachu, więc mróz, śnieg i wiatr wydłużają prace. Centrala stoi często w maszynowni, natomiast agregat i tak pracuje na zewnątrz. W centrali z nagrzewnicą wodną trzeba z kolei pilnować ochrony przed zamarznięciem. Na co patrzymy przy tym urządzeniu, opisujemy w tekście o przeglądzie centrali wentylacyjnej przed zimą.
Oba rozwiązania podlegają też przepisom. Urządzenia z czynnikiem fluorowanym wymagają kontroli szczelności zależnie od ilości czynnika. Wymagania efektywności opisuje rozporządzenie ekoprojektu dla produktów do ogrzewania powietrza i produktów chłodzących. Przy porównaniu ofert sprawdzaj więc parametry sezonowe z kart katalogowych, a nie tylko moc nominalną.
Jak porównujemy oba warianty
Rooftop a centrala z agregatem to porównanie, które robimy na danych z obiektu. Zbieramy wymagania procesu, bilans ciepła, dostępne źródła energii i ograniczenia dachu. Następnie zestawiamy oba warianty pod kątem montażu, eksploatacji i serwisu. Dzięki temu decyzja opiera się na liczbach z Twojej hali, a nie na ogólnych opiniach.
Rooftop czy centrala: pytania inwestorów
Czy rooftop może ogrzewać halę przez całą zimę?
Tak, jeśli ma nagrzewnicę gazową albo pracuje jako pompa ciepła w odpowiednim zakresie. Przy pompie ciepła sprawdzamy, do jakiej temperatury zewnętrznej producent podaje moc grzewczą. Przy silnych mrozach bywa potrzebne dodatkowe źródło ciepła.
Czy centralę można zasilić z istniejącego chillera?
Często tak, jeśli chiller ma zapas mocy i odpowiednią temperaturę wody. Wtedy centrala dostaje chłodnicę wodną zamiast chłodnicy freonowej. Zapas mocy sprawdzamy pomiarem na obiekcie, a nie tylko na tabliczce.
Co jest tańsze w eksploatacji?
Tego nie da się rozstrzygnąć bez danych obiektu. Liczy się źródło ciepła, odzysk ciepła, czas pracy i koszt energii w zakładzie. Dlatego porównujemy oba warianty dla konkretnej hali.
Czy jeden duży rooftop zastąpi kilka mniejszych?
Technicznie bywa to możliwe, ale tracisz rezerwę. Przy awarii jednej dużej jednostki cała hala zostaje bez wentylacji. Kilka mniejszych urządzeń daje podział na strefy i łatwiejszy serwis.
Czy zamiana rooftopa na centralę wymaga przebudowy?
Zwykle tak, bo centrala potrzebuje miejsca, kanałów i instalacji czynnika albo wody. Czasem centralę stawia się na dachu w miejscu rooftopa. Zakres prac ustalamy po oględzinach konstrukcji i istniejących kanałów.
Dane hali przed pierwszą rozmową
Decyzję przyspieszy kilka informacji, które zwykle masz pod ręką. Na ich podstawie umówimy oględziny i przygotujemy porównanie wariantów. Jeśli w hali pracuje już rooftop albo centrala, dołącz także ostatni protokół serwisowy. Dzięki temu ocenimy, czy obecne urządzenie da się zmodernizować, czy lepiej zaplanować wymianę.
- Powierzchnia i wysokość hali oraz liczba zmian pracy.
- Lista maszyn, które oddają ciepło albo wilgoć.
- Źródło ciepła w zakładzie i jego wolna moc.
- Zdjęcia dachu, obecnych urządzeń i tabliczek znamionowych.
Zadzwoń: +48 501 179 381 albo napisz na info@coolingflow.pl. Zgłoszenie przyjmiemy też przez formularz kontaktowy na stronie. Pracujemy od poniedziałku do piątku, od 8:00 do 16:00. Nasze ekipy wyjeżdżają z głównego oddziału w Wałsnowie 22b oraz z Warszawy i Szczecina, na terenie całej Polski.
