Centrala wentylacyjna w lakierni ma zimą trudniejsze zadanie niż w lecie, bo musi jednocześnie grzać, nawilżać i utrzymać nadciśnienie w lakierni. Gdy nie daje rady, lakier matowieje, pyli i schnie nierówno. Wilgotność powietrza w lakierni spada, temperatura w kabinie lakierniczej skacze, a nawiew i wywiew w hali produkcyjnej przestają się bilansować.
Zbieramy tu objawy, przyczyny i parametry, które mierzymy przy takich zgłoszeniach wentylacji lakierni. Zadzwoń: +48 501 179 381, pracujemy na terenie całej Polski.
Spis treści:
Objawy: co dzieje się z lakierem zimą
Problemy z powietrzem widać najpierw na detalu, a dopiero potem na sterowniku. Lakiernik zgłasza, że powłoka wygląda inaczej niż jesienią, choć materiał i pistolet są te same. Dlatego pytamy o konkretne wady, bo każda z nich wskazuje inny parametr powietrza.
- Skórka pomarańczowa i suchy natrysk, gdy powietrze jest za suche i za ciepłe.
- Pył i wtrącenia w powłoce, gdy nadciśnienie w lakierni zanika i brud wchodzi z hali.
- Zacieki i długie schnięcie, gdy temperatura w kabinie lakierniczej spada poniżej zaleceń producenta lakieru.
- Zamglenie i matowienie, gdy wilgotność powietrza w lakierni skacze w ciągu zmiany.
- Ładunki elektrostatyczne na detalach i obsłudze przy bardzo suchym powietrzu.
- Kondensacja na zimnych kanałach i ścianach kabiny po otwarciu bram.
Podobne objawy dają też wady materiału albo złe parametry nakładania. Z tego powodu przed wnioskiem zakładamy rejestratory temperatury i wilgotności w kabinie oraz w kanale nawiewnym centrali wentylacyjnej w lakierni. Po kilku dniach widać, czy winne jest powietrze, czy technologia.
Jakie parametry trzyma centrala wentylacyjna w lakierni
Wymagania ustala producent lakieru i technolog zakładu, a centrala ma je dowieźć niezależnie od pogody. Zimą liczy się nie tylko temperatura, ale też wilgotność bezwzględna powietrza zewnętrznego. Mroźne powietrze zawiera bardzo mało pary wodnej, więc po podgrzaniu do temperatury kabiny jego wilgotność względna spada orientacyjnie do kilkunastu procent. Bez nawilżania lakiernia zimą pracuje zatem w powietrzu suchym jak na pustyni.
| Parametr | Co zwykle wymaga proces | Co psuje go zimą |
|---|---|---|
| Temperatura nawiewu i kabiny | Stały zakres wskazany w karcie lakieru, bez wahań w czasie zmiany | Za słaba nagrzewnica, zamarzanie, otwarte bramy |
| Wilgotność względna | Średni zakres, stabilny przez całą zmianę | Brak lub niedomiar nawilżania, zła woda do nawilżacza |
| Nadciśnienie w kabinie | Kilka do kilkunastu paskali względem hali | Zapchane filtry nawiewu, przewymiarowany wywiew |
| Prędkość powietrza w kabinie | Równomierny strumień opadowy według producenta kabiny | Spadek wydajności wentylatora, brudne filtry sufitowe |
| Nawiew i wywiew w hali produkcyjnej | Bilans, który nie zasysa powietrza z lakierni do hali ani odwrotnie | Dołożone wyciągi miejscowe, zmienione nastawy |
Centrala nawiewno-wywiewna w lakierni musi więc pilnować kilku wartości naraz. Jeśli jedna ucieka, obsługa zwykle koryguje drugą i problem się przesuwa. Na przykład wyższa temperatura w lakierni przy suchym powietrzu obniża jeszcze bardziej wilgotność względną.
Przyczyny: dlaczego parametry uciekają zimą
Większość przyczyn siedzi w samej centrali wentylacyjnej w lakierni albo w jej nastawach. Rzadziej winna jest kabina czy proces. Poniżej zbieramy najczęstsze źródła problemów z naszych wyjazdów.
Nagrzewnica i ochrona przed zamarzaniem
Nagrzewnica wodna pracuje zimą na granicy mocy, ponieważ centrala w lakierni tłoczy sto procent świeżego powietrza. Gdy zawór trójdrogowy, pompa obiegu albo czujnik zamarzania zawodzą, temperatura nawiewu spada i uruchamia się alarm. Po zadziałaniu termostatu przeciwzamrożeniowego centrala staje, a kabina traci nadciśnienie. Mechanizmy takich usterek opisaliśmy we wpisie o tym, dlaczego nagrzewnica wodna nie grzeje.
Nawilżanie
Nawilżacz parowy albo adiabatyczny to najczęściej zaniedbany element. Kamień na elektrodach, brudna woda, zapchane dysze i wyłączony sterownik wilgotności dają ten sam efekt: wilgotność powietrza w lakierni spada poniżej zaleceń. Nawilżanie powietrza w lakierni jest zatem tak samo ważne jak grzanie. Ponadto nawilżanie pochłania sporo energii, więc bywa wyłączane „na chwilę” i tak zostaje do wiosny.
Filtry i wydajność
Filtry wstępne i dokładne zatykają się szybciej, gdy w hali trwa szlifowanie. Spadek wydajności wentylatora nawiewnego przy stałym wywiewie odwraca kierunek przepływu. W efekcie nadciśnienie w lakierni znika, a pył z hali wchodzi do kabiny. Przegląd przed sezonem, taki jak w tekście o przeglądzie centrali wentylacyjnej przed zimą, wyłapuje to wcześniej.
Nadciśnienie i bilans nawiewu z wywiewem
Nawiew i wywiew w hali produkcyjnej rzadko powstają w jednym projekcie z lakiernią. Hala ma często własny układ, na przykład taki jak we wpisie o rooftopie do hali produkcyjnej zimą, a centrala lakiernicza pracuje osobno. Z czasem w hali pojawiają się nowe odciągi od szlifierek, spawalnicze ramiona i kurtyny powietrzne. Każdy z nich zabiera powietrze z budynku i zmienia bilans. Lakiernia, która miała nadciśnienie, zaczyna pracować w podciśnieniu, choć centrala wentylacyjna w lakierni nie zmieniła nastaw.
Dlatego mierzymy różnicę ciśnień między kabiną, śluzą i halą manometrem różnicowym. Jednocześnie sprawdzamy strumienie nawiewu i wywiewu na kratkach i w kanałach. Porównanie z projektem pokazuje, gdzie powietrze ucieka i czy bilans nawiewu i wywiewu zgadza się z założeniami. Czasem wystarczy regulacja przepustnic, a czasem potrzebna jest zmiana nastaw wywiewu w sterowniku.
Zimą dochodzi jeszcze jeden element: odzysk ciepła. W lakierni powietrze wywiewane zawiera rozpuszczalniki, więc wymiennik obrotowy bywa niedopuszczalny z powodu przenoszenia zanieczyszczeń. Stosuje się wymiennik krzyżowy albo układ glikolowy. Jeśli ktoś zamienił go na wymiennik obrotowy bez analizy, do kabiny wraca zapach i wilgoć z wywiewu. Wymagania dla stanowisk pracy z rozpuszczalnikami znajdziesz w portalu wiedzy CIOP-PIB o bezpieczeństwie pracy.
Co sprawdzamy w czasie diagnostyki
Diagnostykę zaczynamy od rozmowy z lakiernikiem i technologiem, a nie od otwarcia centrali. Najpierw musimy wiedzieć, jakie parametry są wymagane i kiedy wady się nasilają. Następnie zakładamy rejestratory i mierzymy przepływy. Dopiero potem zaglądamy do sekcji, które ma centrala wentylacyjna w lakierni.
- Rejestracja temperatury i wilgotności w kabinie oraz w kanale nawiewnym przez kilka dni.
- Pomiar nadciśnienia w lakierni względem śluzy i hali.
- Pomiar strumieni nawiewu i wywiewu oraz porównanie z projektem.
- Kontrola nagrzewnicy: temperatura zasilania, zawór, pompa, czujnik zamarzania.
- Stan nawilżacza, jakość wody i nastawy regulatora wilgotności.
- Spadek ciśnienia na filtrach i stan filtrów sufitowych kabiny.
- Odczyt alarmów i historii pracy ze sterownika centrali.
Wynik dostajesz w protokole z wykresami i listą zaleceń. Każdą naprawę poprzedzamy taką diagnostyką albo przeglądem zerowym, bo wymiana podzespołu na ślepo rzadko kończy problem. Jeśli centrala ma sterownik z komunikacją, proponujemy też zdalny podgląd centrali wentylacyjnej, czyli alarmy i trendy w telefonie technologa.
Centrala wentylacyjna w lakierni jest zwykle starsza niż sama kabina, bo wentylacja lakierni rzadko dostaje nowe urządzenie razem z nową kabiną. Po diagnostyce często okazuje się, że urządzenie ma moc, ale brakuje mu nawilżacza albo poprawnych nastaw. W takim przypadku modernizacja automatyki daje więcej niż wymiana całej centrali.
Czytaj także:
Centrala wentylacyjna w lakierni: pytania klientów
Czy zimą da się utrzymać wymaganą wilgotność bez nawilżacza?
Przy mrozie praktycznie nie. Powietrze zewnętrzne po podgrzaniu ma bardzo niską wilgotność względną, więc bez nawilżania kabina pracuje w suchym powietrzu. Pomagają tylko odzysk wilgoci z wywiewu albo nawilżacz w centrali.
Jaka temperatura w kabinie lakierniczej jest poprawna?
Taka, jaką podaje karta techniczna lakieru i producent kabiny. Zwykle jest to stały zakres w okolicach temperatury pokojowej, bez wahań w czasie zmiany. Ważniejsza od samej wartości jest jej stabilność.
Dlaczego do kabiny wchodzi pył, choć filtry są nowe?
Najczęściej z powodu utraty nadciśnienia. Wywiew jest mocniejszy niż nawiew albo nowe odciągi w hali zmieniły bilans. Pomiar różnicy ciśnień i strumieni pokazuje to od razu.
Czy wymiennik obrotowy nadaje się do lakierni?
Zwykle nie, ponieważ przenosi część zanieczyszczeń i zapachów z wywiewu do nawiewu. W lakierniach stosuje się wymienniki krzyżowe albo układy glikolowe. Decyzję podejmuje projektant na podstawie składu powietrza wywiewanego.
Ile trwa diagnostyka centrali w lakierni?
Sam pomiar na miejscu to zwykle jeden dzień. Rejestracja parametrów trwa od kilku dni do tygodnia, żeby objąć różne warunki pogodowe i zmiany pracy. Protokół przygotowujemy po zebraniu danych.
Co przygotować przed telefonem
Zgłoszenie opiszemy szybciej, jeśli znasz wymagania procesu i masz dostęp do dokumentacji centrali. Nie potrzebujemy od razu pomiarów, wystarczą obserwacje lakiernika.
- Karta techniczna lakieru z wymaganą temperaturą i wilgotnością.
- Typ centrali, rok montażu i zdjęcie sterownika z alarmami.
- Opis wad powłoki i pory dnia, w której się nasilają.
- Informację o nowych odciągach albo zmianach w hali z ostatnich lat.
Zadzwoń: +48 501 179 381 albo napisz na info@coolingflow.pl. Zgłoszenie możesz też wysłać przez formularz kontaktowy na stronie. Odbieramy od poniedziałku do soboty od 8:00 do 16:00. Wyjeżdżamy z głównego oddziału w Wałsnowie 22b oraz ze Szczecina, na terenie całej Polski.
